fbpx

NEWS:

Akaro-entomologiczne zanieczyszczenia propolisu

Kit pszczeli (propolis) jest kleistą, aromatyczną substancją koloru żółtego, brązowego w różnych odcieniach do prawie czarnego, o przyjemnym, balsamicznym zapachu. Jest to produkt pasieczny wytwarzany przez pszczoły z substancji żywicznych, zbieranych z pączków i pędów roślin, głownie drzewiastych (brzoza, olsza, topola balsamiczna i in.). Pszczoły wykorzystują go do uszczelniania gniazda, wypełniania szczelin i nierówności w ulu, kitowania nim ścian, ramek i beleczek powałkowych w ulu, a także do zmniejszania otworów wlotowych do gniazda przed zimą.

Grudki kitu pszczelego pozyskanego z różnych elementów konstrukcyjnych ula. fot. © Wit Chmielewski
Ryc.1. - Grudki kitu pszczelego pozyskanego z różnych
elementów konstrukcyjnych ula. fot. © Wit Chmielewski

Służy on im także do powlekania wnętrza komórek plastra przed ich zaczerwieniem przez matkę.

W jego skład wchodzą różne grupy biologicznie czynnych substancji organicznych, takich jak żywice, olejki eteryczne, garbniki, woski, pyłek, kwasy organiczne i alkohole, flawonoidy i terpeny (łącznie ponad 130 związków).

Jego bogaty skład chemiczny sprawia, że kit pszczeli jest wartościowym surowcem do produkcji różnych preparatów, kosmetyków i farmaceutyków (ekstrakty, nalewki alkoholowe, opatrunki i maści na bazie propolisu do leczenia wielu dolegliwości, schorzeń, do dezynfekcji trudno gojących się ran, odleżyn itp.).

Ze względu na swoją lepkość i konsystencję propolis jest często narażony na zanieczyszczenie różnymi mikroorganizmami (bakterie, grzyby), których zarodniki osiadają i przyklejają się na jego powierzchni.

Zasiedlają go również liczni przedstawiciele mikrofauny towarzyszącej pszczołom w ich gniazdach lub bytujących w pomieszczeniach magazynowych. Do szczególnie często spotykanych zanieczyszczeń surowca propolisowego należą m.in. stawonogi, głównie drobne owady i roztocze; są to przeważnie pospolite szkodniki pasieczne i przechowalniane.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Najczęstsze zanieczyszczenia propolisu

Spośród owadów do najczęściej znajdywanych zanieczyszczeń biologicznych w propolisie ze zrozumiałych względów należały martwe pszczoły, w tym także zmumifikowany (zaatakowany przez grzyby) czerw, fragmenty ciał robotnic (segmenty nóg, skrzydła, kawałki chitynowych osłon ciała).

Z innych zanieczyszczeń pochodzenia entomologicznego często obserwowano martwe i żywe larwy i imagines chrząszczy z rodziny ...

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Rozkruszki

Rozkruszki są powszechnie znane jako szkodniki produktów przechowywanych i sprawcy alergii.

W propolisie zaobserwować można wszystkie stadia rozwojowe tych roztoczy, ale szczególną uwagę zwracają formy przetrwalnikowe, tzw. hypopusy typu nieruchomego niektórych gatunków (np. z rodzaju Glycyphagus), które w niesprzyjających warunkach życiowych (susza, zima, brak pokarmu) mogą przetrwać okres kilku miesięcy (a nawet ponad rok).

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Roztocze drapieżne

Niektóre próbki propolisu były zanieczyszczone także przez roztocze drapieżne należące do rodziny sierposzowatych, Cheyletidae (np. sierposz rozkruszkowiec, Cheyletus eruditus (Schr.)) i Aceosejidae (Melichares tarsalis (Berl.)), które są wrogami naturalnymi ...

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Poza tym ważne jest, aby propolis był magazynowany w higienicznych warunkach i trzymany w czystych i hermetycznych pojemnikach, zabezpieczających go przed dostępem i inwazją szkodników oraz wtórnym zainfekowaniem szkodliwymi mikroorganizmami. Zapewnia to zachowanie wysokiego stopnia czystości i dobrą jakość towaru, który jest prawie wolny od owadów, roztoczy i innych zanieczyszczeń akaro-entomologicznych i mikrobiologicznych.

Prof. dr hab. Wit Chmielewski
Zakład Produktów Pszczelich, Oddział Pszczelnictwa, Instytut Ogrodnictwa
ul. Kazimierska 2, 24-100 Puławy


 Zamów prenumeratę czasopisma "Pasieka"


Czym jest e-Prenumerata? e-Prenumerata to pełny dostęp do książek i numerów czasopisma „Pasieka” w aplikacji mobilnej oraz w serwisie w www.pasieka24.pl Wszystkie numery czasopisma „Pasieka” oraz książek w „Biblioteczce...

Prenumerata „Pasieki” Czasopismo „Pasieka” to pismo dla pszczelarzy z pasją. Wydawane jako dwumiesięcznik w ciągu roku ukazuje się 6 numerów. Zamawów prenumeratę roczną - obejmuje...

Ostatnio dodane

Zmiany w projekcie ustawy o sprzedaży bezpośredniej Zdjęcie: freepik. Komisja Rolnictwa...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 15-10-2021

Starożytna biżuteria pszczelarska Zdjęcie: © Ministerstwo Kultury i Sportu, Grecja. Ludzie od...

ze świata

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 15-10-2021

Wojakowa z ogrodem miododajnym Zdjęcie: Katarzyna Dzięgiel – Urząd Gminy...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 15-10-2021

Ubogo, tłusto, mącznie… czyli dieta po stracie pszczół   Zdjęcie: Freepik.  Wszyscy...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 08-10-2021

Pszczela przestrzeń w Szczepanowicach Zdjęcie: Łukasz Jaje. W Szczepanowicach (gm. Pleśna...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 08-10-2021

Pszczelarstwo Mołdawii – tendencje rozwoju Źródło: Freepik Mołdawia, którą zamieszkuje 2,6...

ze świata

Wielińska Agnieszka - avatar Wielińska Agnieszka, 08-10-2021

W telegraficznym skrócie Barciany, woj. podlaskie Między ulami należącymi...

Pasieka 6/2021

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 06-10-2021

Jak przenoszą się choroby pszczół, cz. 2. W poprzedniej części...

Pasieka 6/2021

Gajda Anna - avatar Gajda Anna, 06-10-2021

Miód faceliowy pod lupą Miód faceliowy staje się coraz popularniejszą...

Pasieka 6/2021

Burzyńska Marta - avatar Burzyńska Marta, 06-10-2021